Visit the Hellenic Ministry of National Defence (MOD) Mirror on HR-Net A)? GHT="50">
Compact version
Today's Suggestion
Read The "Macedonian Question" (by Maria Nystazopoulou-Pelekidou)
HomeAbout HR-NetNewsWeb SitesDocumentsOnline HelpUsage InformationContact us
Friday, 18 October 2019
 
News
  Latest News (All)
     From Greece
     From Cyprus
     From Europe
     From Balkans
     From Turkey
     From USA
  Announcements
  World Press
  News Archives
Web Sites
  Hosted
  Mirrored
  Interesting Nodes
Documents
  Special Topics
  Treaties, Conventions
  Constitutions
  U.S. Agencies
  Cyprus Problem
  Other
Services
  Personal NewsPaper
  Greek Fonts
  Tools
  F.A.Q.
 

ΔΙΑΣΠΟΡΑ: Η δύναμη του ελληνισμού

του ΒΛΑΣΗ ΑΓΤΖΙΔΗ

Ο απόδημος ελληνισμός, ή καλύτερα ο ελληνισμός της διασποράς, αποτελεί μια από τις σημαντικότερες εκφράσεις του ελληνισμού στη διαχρονική του πορεία. Υπολογίζεται ότι περίπου πέντε εκατομμύρια Ελληνες ζουν σε χώρους εκτός Ελλάδας. Με τον όρο "Διασπορά" παρίσταται κάθε είδος φαινομένου που απορρέει από τις μεταναστεύσεις πληθυσμών, οι οποίοι προέρχονται από μία χώρα ή περιοχή όπου κατοικεί η ομοιογενής εθνοπολιτιστική τους ομάδα, γερά δομημένη πριν τη διάχυσή της. Στην ελληνική περίπτωση, ο όρος αυτός χρησιμοποιείται για να συμπεριληφθούν οι πληθυσμιακές ομάδες του εξωτερικού, οι οποίες δεν προέρχονται από το έδαφος που αποτελεί σήμερα την Ελλάδα (όπως οι Έλληνες της πρώην ΕΣΣΔ), εκείνες που έχουν προέλθει από βίαιη εκδίωξη και γενοκτονίες (όπως οι Έλληνες του Πόντου, της Ιωνίας και της Ανατολικής Θράκης), εκείνες που έχουν δημιουργηθεί σε παλαιότερες εποχές (όπως η ελληνική κοινότητα του Καργκέζε της Κορσικής, κ.ά.), καθώς και οι νεότερες γενιές των μεταναστών, οι οποίες έχουν αποβάλλει πλέον τον αποδημητικό τους χαρακτήρα (όπως οι Ελληνοαμερικάνοι τρίτης και τέταρτης γενιάς κ.λπ.)

Η Ελληνική Διασπορά αποτελεί μια νοητή προέκταση του ελληνισμού πολύ πέρα από τα οριοθετημένα γεωγραφικά σύνορα του κράτους της Ελλάδας. Ο ελληνισμός αυτός κατόρθωσε όχι μόνο να επιβιώσει αλλά παράλληλα κατάφερε να αναπτύξει σημαντικές δραστηριότητες και πρωτοβουλίες με στόχο την διατήρηση της ελληνικής ταυτότητας. Σημαντική υπήρξε η συμβολή της στην εθνογένεση του νεότερου ελληνισμού. Η επανάσταση του 1821 οφείλει πάρα πολλά στην Ελληνική Διασπορά που ίδρυσε στην Οδησσό την "Φιλική Εταιρεία". Οι ελληνικές κοινότητες του εξωτερικού βοήθησαν με τα άφθονα κεφάλαιά τους τον αγώνα. Και αργότερα συνέχισαν να βοηθούν την ανασυγκρότηση της Ελλάδας με το θαυμαστό φαινόμενο των "ευεργεσιών". Ο ρόλος των εξωελλαδικών Ελλήνων μειώθηκε μετά τη δημιουργία του ελληνικού κράτους και τη μετάθεση του κέντρου βάρους στο ελλαδικό εθνικό κέντρο. H πολιτική κυριαρχία των νοτιοβαλκανικών ελλαδικών ομάδων στο κράτος της Ελλάδας, το οποίο δημιουργήθηκε στο πλέον περιθωριακό και υποβαθμισμένο μέρος του ελληνικού κόσμου, οδήγησε σε μια αντίστροφη πορεία: Στην ανάπτυξη ανταγωνιστικών τάσεων και στην προσπάθεια εξάλειψης της επιρροής, τόσο της Διασποράς όσο και των αλύτρωτων. Το άμεσο αποτέλεσμα αυτής της πορείας ήταν η υποβάθμιση των μη Ελλαδιτών Ελλήνων και η αδυναμία αντιμετώπισης των ιστορικών προκλήσεων και ουσιαστικής διαχείρισης των μεγάλων κρίσεων (όπως η Μικρασιατική εκστρατεία και καταστροφή, το κυπριακό κ.λπ.) Παρόλα αυτά η συμμετοχή της Διασποράς -και των αλύτρωτων ως πρόσφυγες πλέον- στη διαμόρφωση της νεοελληνικής ιστορικής πραγματικότητας, έστω και αν δεν διατηρούσε τον παλιό παρεμβατικό χαρακτήρα, εξακολούθησε να είναι αισθητή μέχρι τις ημέρες μας.

Το 1995 η Ελληνική Διασπορά πέρασε σε ένα άλλο επίπεδο οργάνωσής της, με τη συγκρότηση του Συμβουλίου Απόδημου Ελληνισμού (ΣΑΕ). Έτσι, πλάι στα εθνικά κέντρα της Αθήνας και της Λευκωσίας, διαμορφώθηκε και ένα τρίτο, πολύ σημαντικό, κέντρο του ελληνισμού. Η υποστήριξη, τόσο από την Ελλάδα όσο και από την Κύπρο της διαδικασίας εδραίωσης του ΣΑΕ θα πρέπει να αποτελέσει υψηλής προτεραιότητας στόχο. Και αυτό γιατί οι Διασπορές αποκτούν αυξανόμενη σημασία στον κόσμο που διαμορφώνεται μετά την κατάρρευση του διπολισμού. Οι προσπάθειες διαμόρφωσης μιας αντίληψης ανοχής και πολυπολιτισμικότητας καθώς και η εντεινόμενη οικονομική, τεχνολογική, οικολογική, επικοινωνιακή και πολιτιστική αλληλεξάρτηση μεταξύ των 185 κρατών του πλανήτη μας, οδηγούν στην αναγκαιότητα συνύπαρξης των λαών σε ένα Παγκόσμιο Χωριό (Global Village"). Σε αυτό το "Παγκόσμιο Χωριό" οι όποιες γέφυρες συνενόησης και επικοινωνίας αποκτούν ένα ιδιαίτερο ειδικό βάρος. Και η Ελληνική Διασπορά είναι αυτή που μπορεί να συνδέσει τον ελληνισμό, αλλά και την Ελλάδα και την Κύπρο, με κάθε γωνιά του πλανήτη, αυξάνοντας τις πολιτιστικές και οικονομικές δυνατότητες.


Ελληνισμός: [Διασπορά] [Πρώην ΣΣΔ] [Μικρά Ασία] [Τουρκία] [Βόρειος Ήπειρος] [Πόντος]
Back to Top
Copyright © 1995-2016 HR-Net (Hellenic Resources Network). An HRI Project.
All Rights Reserved.